María Teresa González

 

 

 

POEMES

 

 

 

 

       De Primeros Poemes (1984 - 1987)

  

 

SIN TÍTULU  

 

 

 

FAIME  riir, compañeru.

Fálame d'eses coses

que tanto me presten.

Emplega'l to inxeniu como sabes,

y fai otra vegada

que la murnia nun m'apriete nes coraes.  

Que'l mieu

nun me faiga les nueches espantibles.

Que la llercia

nun m'acorripie nos requexos

a cada pasu.

 

Faime riir,

que cuele la to voz sele

nel mio oyíu.

La to voz, compañeru,

de besos, de penes y caleyes.

Apúrriame les manes,

arródiame nos brazos,

ya ves

que nun soi pa ser mayor

y que m'asusten los trasgos

les bruxes

y los diaños.

 

II  

 

 Ya sé que nun me perteneces,

que detrás d'esos güeyos

grandes y melgueros

escuéndese

un tarrén ensin llendes.

Furacos abismales,

llarga nueche de tormentes

detrás de los güeyos,

amor míu.

Escuéndese, sordu y mudu,

un canciu de naide,

suaños,

llames que non aliten nel son

del mio llar.

Yo sélo,

qu'allá no más fondo

hai un ventanu qu'asoma a otru camín,

tapecíu,

d' entrincaes pallabres

como fueyes de sonrisa

que cain entre l´orpín.

Yo sélo, amor,

anque a vegaes me fales d'otres coses

o me pieslles la boca con besos.

 

 

 

 

Comu un palín de blima

vencíme sol to cuerpu,

nes tos manes

volvíme toa

                 canciu y soníu

                                    xiblata sele

marmullu gayoleru

al calicor roxín d'una fogata.

Xuncíme ensin remediu

a les pestañes

na fragua encesa de les tos mirades,

güeyos tercos

llunes prietes que m'abrasen

portaor de llabios andariegos

que, pasín a pasu,

fain de la mio tierra

les sos llendes.

Semaor d'amor que m' afalagues

y'encolingues na mio piel

anque nun quiera

                        un ñeru d' alcordances.

 

 

  

 

MEMORIA DE MIO MA

 

FUISTE quedando quieta

comu una ñube

                     ensin el soplín de l'aire.

Colaste sele, lo mesmo

que vivieres

sin el marmullu de quexes o llamentos,

Pasaste a ser

            un rostru maxináu

endolcáu na mezclienda de los suaños,

al bellume alloñáu de la nueche.

Quedástete

afitada nel coral

             esñizándote sele, sin ruxíu

talo que'l sable d'un reló

qu' enxamás s' apara.

Y camenté pa mí, qué raro yera

que l'alborada corriera como siempre

             espardida ente los praos

             ente les sebes,

oyer glayar a les mas tras de los neños

a la muyer que merca les sardines,

al ruxir de la vida cotidiana.

Namái la calle de los güertos

          notó l'ausencia,

          atristayó la tierra

          quedó muda la fonte

afogada d'escayos y d'ortigues.

Espolletó'l bardial, onde enantes

            creciere la rosa

y enllenóse de mofu la fesoria

            y el tiempu de povisa.

            Naide t'echó de menos,

yá lo ves,

            namás lo que ñaciere

a la solombra amante del to cuerpu.

 

 

 

 

De  Collaciu de la nueche (1987)

 

  

PESLLADA NESTA CASA

 

PESLLADA nesta casa

que m'ufierta silenciu,

ente esta calma trupa,

arrequexada,

siento que nel reló namái ruxen les manes

que caleyen

ayenes a estos ñicios

que nel mio rostru posa

la brisa cotidiana.

 

Pesllada equí,

onde los llabios nun s´esparden

en ríos de sonrises,

fuxendo de los besos qu´al españase amburen el pelleyu

y dexen alcordances,

y nun me sobresalta la esperanza

nin m´arroxen los ñicios del amor,

voi llambiendo´l regustu

del olvidu

y modelando'l cuerpu

cola agridulce pasta de los vezos.

 

 

 

 

  DEBUXA NA MIO CARA

 

DEBUXA na mio cara

una sonrisa grande

y nel pelo

píntame ñeros

onde aliten enceses les caricies.

 

Cubre'l mío cuerpu

de caminos abiertos al debalu,

un puertu onde s'adientren

cansaos d'aventures los recuerdos

al abellu l'olvídu.

 

Pero nun pintes enxamás

nos mios güeyos

llárimes que manquen al andar,

nin súpliques,

nin reproches

que me faigan pequeña.

 

Debuxa nes míos manes un saludu

cuando me digas adiós.

 

 

 

 

 HAI MUNCHES COSES QUE'L TIEMPU

 

HAI munches coses que'l tiempu

foi posando

so la to pelleya, clara y tierna.

 

Besos que l'aire traxo d'otres llendes,

ente orpín y barru,

ente caricies dolioses que s'escuenden

tres les cortines del tiempu

y, pocu a pocu, foi dexando

un mapa encesu,

                    ñiciu vivu so la carne.

 

Güeyos tuyos onde cuerre la murnia,

riega seca que te gatuña'l rostru,

gritu que s'esfelpeya nel gargüelu.

 

¡Cuántes vegaes

de tapecer los besos ente silencios,

d'espurrir les manes tres el fumu,

d'abrazar pantasmes,

d'aseñardar,

                   de callar,

comu un canciu d'amor que muerre

nuna xaula!

 

y los mios besos

non son nada pa calmate,

nin la mio llingua

                  pa llamber tanta ferida.

 

 

 

 

TOI BIEN AGORA

 

TOI bien agora,

mientres la muga

ruxe y faluca escontra'l suelu

y nos cristales,

y el cuerpu

entovía húmedu d'amor

envueltu nuna bata.

 

Dixísteme hasta llueu

y soplásteme pol aire

                 un besu.

 

Quiciabis ye la tardi

que ta rara,

o esti quietu silenciu

danzando na mio casa,

que camiento

que si un día nun volvieres

saborgaría un tastu más amargu

qu'esti café

             qu'afuma nesta taza.

 

 

 

 

 ALCORDANZA

 

NON, nun necesito

que naide me cuente d'onde vengo,

porque allá, lloñe,

hai una brisa vieya

qu'a vegaes

me trae la to alcordanza.

 

Adulces una cara,

unes guedeyes,

una cadarma sofitando un abrigu

sol que se posaren

abondos iviernos.

Un trapu escuru

cansáu de calecer la to pelleya

onde'l deu afiláu del aire

escribiere

un infinitu pliegu de llaceries.

 

Non, nun necesito

guetar de los caxones la semeya,

que l'aliendu nun pue asomase nella

nin pue sentise l'afalagu,

nin caltriase los besos que me dieres.

 

Hai un tastu na mio vida,

siéntolu,

d'eses manes tuyes maltrataes

de güerta y de llabranza,

ande tan bien s'entemecieren

el mimu la fesoria.

 

Non, que naide me consuele,

qu'esnala pente l'aire la solombra

y entovía me queda

un pocu de memoria.

 

 

 

 

DEVOLVÉIME

 

DEVOLVÉIME

la moñeca de trapu

de les coletes roxes,

onde se colingaben

les cintes de collores

y los llazos.

 

Devolvéime

aquel collaciu

de papos colloraos,

güeyos de miel,

quedeyes de panoya,

que xugaba comigo so la escoba

a facer de xinete enmascaráu.

Y aquel cabás

que yera de maera,

el mandilón de cuadros,

los borrones azules

de la tinta.

 

Devolvéime

aquel ponte

que cruciaba con priesa pala escuela,

y aquel ríu.

 

Y si non...

si non

encerráime pa enxamás

nesi cuartu escuru de los suaños.

 

 

 

 

De Poemes (1988-1989)

     

NOS CANTOS ESCUROS DE LOS CUENTOS

                                                                                                     Al mio fíu Mauro  

NUN alcontré los ñicios de la to fantasía

nes constelaciones ande fui.

Pero tú adormecíes quietu

y la nueche, aruñando'l to rostru,

quixo quedar contigo ensin memoria.

 

¿Per ónde s'esmucieron los tos mieos?

¿Ónde los duendes, ónde?

¿En qué treslluz del suañu surden,

aguyones al miel de los tos güeyos?

 

Foriata vien

l'agua a la to sede,

silente ye la risa

del caballeru andante,

silente'l so alendar

pela ñidia cornisa de la frente.

 

La madera fue espada xuncida a los tos deos

arrincada leyenda,

povisa de carbayu,

frañida rama a la llingua sangrienta de los fuebos.

 

Agora, pequeña ye la rede que ti amarra

al brazu llechosu de la lluna

al somantu que tapia alboreceres candes,

y a los tos xuegos

que yá nun se calecen al mor de los misterios.

 

Pero sé, que na puerta enteabierta del maxín

asomaráse´l tiempu en torbolinos,

y otra vegada, con güeyos infantiles,

atoparás l´ayeri

nos cantos escuros de los cuentos  

  

 

 

  De Ochobre (1989)

 

Qué pensará  la mar

cuandu dispierte,

ocle na piel,

l'alborecer abriéndose al iris soñolientu,

y nel profundu vientre, como un nenu,

cañicándose un besu, que posara los llabios de setiembre.

                                                                                                           Mayu 1988

 

 

 

Sí qu'amortez Ochobre

nes apacibles manes de la playa.

Arrástrense les llunes, pensatibles,

dexando tres de sí un filu de tristura.

Agora escuéndese la Xana pigarzona

al calicor d'una manta de fueyes

que'l vientu serondiegu amontonara.

Quiciabis la neña ya nun llore

abrazada al cabás,

y torne a los abrazos l´amante efímeru.

 

Sí qu' amortez Ochobre.

La lluz tres del cristal

amatagó'l resplandor de la lluciémaga.

                                                                                                 Abril 1988

 

 

 

PEL horizonte mansulín de los tos párpagos

va esmuciéndose la lluna d'Ochobre.

Piésllase na to boca un xestu

de playa abandonada,

y nes mexelles cuerren regatos de nublina.

 

De sópitu, tuvo esnales la tardi serondiega,

les blimes desnudáronse

na llenta sonrisa de los cauces.

El sol quedó dormíu

na estación vacía de collores,

y na mio puerta una gota d'orpín

escribió'l primer canciu d'invernada.

 

                                        Abril 1988

 

 

 

        De Poemes (1990 - 1993)

 

 

Sobre'l mantel de llinu

el pesu d'una taza

esperando qu'aporte otra tarde cualaquiera,

al ocre de los posos y los vezos.

 

Nun queden más estampes

conxurando lo vieyo,

si acasu nos tos deos

un vuelu de povisa

averando les anuncies

del fuxir d'otru iviernu.  

 

 

 

          De Heliocentru (1993)

 

 

DENDE les llucéres

derrompiendo en filvanes ñubes de nicotina

vien comu tú la llume

al posu de los vasos,

al vezu de los besos,

a la nueche sollerte qu' arrastria la memoria.

Y esfrónase nel verdín de la llamarga,

y esclúcame na lluna qu'enllordia los espeyos

un suañu de serrines qu'acasu t'asonsaña.

 

 

 

 

ESTA lluna que dispierta de sópitu

traime un ecu

de toboganes silenciosos,

de cañiqueta muerta

al impulsu caberu qu'asoleya

la fraxilidá inconsciente d'una neña.

 

Talamente mañana, cuandu l'iviernu calle

tóo podrecerá na memoria.

 

 

 

   

        De Últimos poemes (1993-1995)

  

 

Colaron les lluciérnagues

y dexáronte solu,

nel últimu tramu de la nueche,

cola llenta rosada

qu' entá prime la tierra.

 

Colaron

enantes que la lluz

namái fuere un resguñu nos cristales

pente'l duviellu roxu del to pelo,

ayenu prisioneru al calicor de l´almuhada.

 

Colaron les lluciérnagues

frañendo'l llaberintu del to sueñu

pa que'! día alboreciere nuevu

nel estanque ancultu de tos güeyos.

 

 

 

 

Naide

cola tristura amarga d´un mal día

recorrerá los cais de los tos brazos,

las inquietes veríes que nes manes

se tornen inquietes andarines.

 

Naide  

espera la muga del to aliendu,

el fríu qu´e avera a la memoria

una tarde cualquiera

que se va repitiendo

en tolos inviernos que recuerdo.

 

Naide  

comu un viento enraxonáu

o veyurosu

empuxará a la mar les tos arenes,

oriellando na piel los pozos

del deseyu.

 

Naide,  

ni el foscu caminante

de llonxanes ciudaes,

allanzáu al silenciu,

rodando selemente

sobre les llábanes.

 

 

 

 

Esta esbilla de poemes ta fecha por Vicente García

Oliva y dixitalizada por Portal de Poesía dende la

obra Poesía Completa, editada pol Atenéu Obreru

de Xixón nel añu 1996. El fondu qu'acompaña a

los poemes féxose, como pequeñu homenaxe a

la autora, escaneando un alga de la playa 

de San Llorienzu de Xixón, que sirvió

d'inspiración a munchos de los sos

poemes. Esta esbilla depositóse

na rede a los tres  díes 

andaos del añu 

dos mil 

un.

Leer la traducción